Szczepienie przeciw grypie 2026/2027: komu przysługuje bezpłatnie, kiedy się zaszczepić i gdzie zrobić to w Szczecinie

Autor: lek. Agata Bonisławska

Grypa to nie mocniejsze przeziębienie. To choroba, która potrafi wyłączyć zdrowego dorosłego z normalnego życia na kilka dni, a osobom z grup ryzyka daje się we znaki znacznie mocniej. Dobra wiadomość jest taka, że najprostszy sposób, żeby się przed nią ochronić, znamy od dekad: zwykle jeden zastrzyk raz w roku, jesienią. W tym artykule zebraliśmy wszystko, co warto wiedzieć przed sezonem 2026/2027, komu szczepionka przysługuje bezpłatnie, kiedy najlepiej się zaszczepić i jak umówić się na szczepienie przeciw grypie w przychodni Balticmed w Szczecinie i okolicy.

Dlaczego warto zaszczepić się przeciw grypie?

Zacznijmy uczciwie: szczepionka nie daje stuprocentowej gwarancji, że w ogóle nie zachorujesz. Daje za to coś ważniejszego. Wyraźnie zmniejsza ryzyko, że grypa będzie miała ciężki przebieg, że skończy się powikłaniem albo szpitalem. U seniorów, kobiet w ciąży, małych dzieci i osób przewlekle chorych to właśnie ochrona przed ciężkim przebiegiem jest głównym powodem, dla którego warto się zaszczepić.

Jest jeszcze druga korzyść, mniej oczywista. Szczepiąc siebie, zmniejszasz ryzyko, że przyniesiesz wirusa komuś, kto sam zaszczepić się nie może. Niemowlę poniżej szóstego miesiąca życia jest po prostu za małe, żeby je zaszczepić. U kogoś w trakcie chemioterapii albo z ciężkim niedoborem odporności szczepienie może zadziałać słabiej, więc ochrona ze strony otoczenia jest dla takiej osoby szczególnie ważna. Im mniej wirusa krąży w Twoim otoczeniu, tym bezpieczniej jest tym, którzy są najbardziej narażeni.

Komu szczepienie przeciw grypie przysługuje bezpłatnie w sezonie 2026/2027?

Refundacja szczepionek przeciw grypie nie ma osobnego wykazu „sezonowego” – idzie zwykłym trybem wykazu leków refundowanych, który Ministerstwo Zdrowia aktualizuje co kwartał. Aktualnie obowiązują zasady z obwieszczenia z 17 czerwca 2026 roku, w mocy od 1 lipca 2026 roku.

Bezpłatnie, czyli za 0 zł za samą szczepionkę, jej podanie i kwalifikację, szczepią się trzy grupy osób ubezpieczonych:

• dzieci i młodzież od ukończenia 6. miesiąca życia do ukończenia 18 lat,
• dorośli od 65 roku życia,
• kobiety w ciąży i w połogu.

Jeśli masz od 18 do 64 lat i nie łapiesz się na żadną z tych grup, szczepionka jest refundowana w połowie, a Twoja dopłata to 26,65 zł. Osoby po 60 roku życia mogą dodatkowo skorzystać z preparatu o wzmocnionej dawce, pomyślanego z myślą o słabszej odpowiedzi odpornościowej w starszym wieku; tutaj dopłata jest wyższa i wynosi 81,72 zł, również przy refundacji w połowie ceny. Dotyczy to także osób po 65 roku życia: bezpłatne są preparaty w zwykłej dawce, nie ten wzmocniony. Obie kwoty podajemy za wykazem, który obowiązuje do 30 września 2026 roku, bo kolejny ministerstwo ogłasza na październik.

Jedno pozostaje stałe niezależnie od grupy: na szczepionkę przeciw grypie zawsze potrzebna jest recepta, nawet gdy sama szczepionka jest w pełni bezpłatna. Wystawi ją lekarz, a dorosłemu także pielęgniarka, położna albo farmaceuta w aptece prowadzącej szczepienia. Nie każda z tych osób może jednak wystawić receptę na szczepionkę bezpłatną, więc jeśli należysz do jednej z grup z zerową dopłatą, najpewniejszą drogą jest przychodnia. O tym, gdzie najwygodniej załatwić receptę i szczepienie za jednym razem, piszemy niżej.

Kiedy najlepiej się zaszczepić na grypę?

Najlepszy moment to jesień, zanim wirus zacznie krążyć na dobre, czyli wrzesień, październik albo listopad. Sezon grypowy w Polsce trwa zwykle od października do maja, a szczyt zachorowań przypada między styczniem a marcem. Odporność po szczepieniu buduje się przez mniej więcej dwa, trzy tygodnie, więc warto dać organizmowi ten zapas czasu przed falą zachorowań.

A jeśli nie zdążysz przed sezonem? Nie rezygnuj. Zaszczepić się warto także później, nawet gdy zachorowania już rosną, bo ochrona ma sens, dopóki wirus krąży.

Co jest w tegorocznej szczepionce i dlaczego trzeba ją powtarzać co roku

Skład szczepionki przeciw grypie nie jest stały. Co sezon aktualizują go eksperci Światowej Organizacji Zdrowia, a dla europejskiego rynku potwierdza Europejska Agencja Leków, dopasowując szczepionkę do wirusów, których w nadchodzącym sezonie spodziewamy się najbardziej. Na sezon 2026/2027 wskazano trzy szczepy grypy uznane za najbardziej aktualne zagrożenie.

Dlatego zeszłoroczna szczepionka nie wystarczy, żeby dobrze chronić w tym sezonie. To także powód, dla którego szczepienie powtarza się co roku: ochrona utrzymuje się mniej więcej przez jeden sezon grypowy i z czasem słabnie.

Drobna uwaga, jeśli pamiętasz szczepienie sprzed kilku lat. Wcześniej dostępne były preparaty z dopiskiem „Tetra” w nazwie, bo zawierały cztery szczepy wirusa. Na sezon 2026/2027 do obrotu wchodzą nowe, trójwalentne wersje tych samych marek, tym razem bez „Tetra” w nazwie – to osobne, zarejestrowane od nowa preparaty, a nie ten sam produkt z podmienionym środkiem. Jeśli w aptece trafisz jeszcze na resztki starszej serii z „Tetra” w nazwie, to najpewniej zapas z poprzedniego sezonu, a o właściwym preparacie i tak zdecyduje osoba, która Cię kwalifikuje.

Kto szczególnie powinien się zaszczepić?

Szczepienie przeciw grypie jest bezpieczne i zalecane praktycznie każdemu, kto nie ma przeciwwskazań. Są jednak grupy, dla których jest ono szczególnie ważne, bo grypa może u nich przebiegać ciężko lub grozić powikłaniami:

• osoby od 65 roku życia,
• kobiety w ciąży, niezależnie od trymestru,
• dzieci od szóstego miesiąca życia do piątego roku życia,
• osoby z chorobami przewlekłymi, niezależnie od wieku: chorobami serca, chorobami płuc (astma, POChP), cukrzycą i innymi chorobami metabolicznymi, chorobami nerek i wątroby, obniżoną odpornością,
• personel medyczny oraz opiekunowie osób z grup ryzyka.

Jeśli rozpoznajesz w tej liście siebie albo kogoś bliskiego, to dobry powód, żeby umówić się na szczepienie jeszcze przed sezonem. Nie trzeba na nic czekać, wystarczy zaplanować wizytę. Powiedz przy kwalifikacji, jeśli po którejś wcześniejszej dawce miałeś ciężką reakcję alergiczną, a przy ostrej infekcji z gorączką szczepienie zwykle przekłada się o kilka dni.

Grypa i COVID-19, czy można zaszczepić się jednocześnie?

Tak. Szczepionkę przeciw grypie i szczepionkę przeciw COVID-19 można podać podczas jednej wizyty, w dwie różne ręce, bez zachowywania odstępu czasowego między nimi. Potwierdzają to zarówno zalecenia ekspertów, jak i oficjalne informacje instytucji odpowiedzialnych za szczepienia. Dla wielu osób to po prostu wygoda: jedna wizyta zamiast dwóch.

Gdzie zaszczepić się przeciw grypie w Szczecinie i okolicy?

Dorosłego może zaszczepić także farmaceuta w aptece, która prowadzi szczepienia. Może przeprowadzić krótką kwalifikację na miejscu, wystawić receptę i podać szczepionkę, bez osobnej wizyty u lekarza. To wygodne rozwiązanie, jeśli jesteś zdrowym dorosłym i chcesz załatwić wszystko przy okazji.

Są jednak sytuacje, w których lepiej wybrać przychodnię. Jeśli szczepisz dziecko, kwalifikację zawsze musi przeprowadzić lekarz, więc dziecko szczepimy w placówce medycznej, nie w aptece. Warto też wiedzieć, że dziecko poniżej 9. roku życia, które nie dostało wcześniej łącznie co najmniej dwóch dawek szczepionki przeciw grypie albo którego historii szczepień nie znamy, wymaga dwóch dawek podanych w odstępie co najmniej czterech tygodni. Od dziewiątych urodzin wystarcza już jedna dawka w sezonie, niezależnie od historii szczepień. O dokładnym schemacie w konkretnym przypadku zdecyduje lekarz podczas kwalifikacji. Jeśli masz choroby przewlekłe albo bierzesz stałe leki, warto, żeby przed szczepieniem spojrzał na całość Twojego zdrowia lekarz, który Cię zna.

Balticmed prowadzi przychodnie w Szczecinie i w regionie, od samego miasta po mniejsze miejscowości w okolicy. Szczepienie przeciw grypie znajdziesz we wszystkich naszych przychodniach POZ. Kwalifikację do szczepienia przeprowadza u nas lekarz, więc możesz spokojnie zapytać przy okazji o wszystko, co Cię niepokoi. Zanim przyjdziesz, umów się i zapytaj o dostępność szczepionki w wybranej przychodni, tak żeby nie czekać niepotrzebnie. U większości dorosłych recepta, kwalifikacja i szczepienie mieszczą się w jednej wizycie; dziecko, które potrzebuje dwóch dawek, przyjdzie dwa razy.

Najczęstsze pytania i mity o szczepieniu przeciw grypie

Czy od szczepionki można zachorować na grypę?

Nie. Stosowane obecnie w Polsce iniekcyjne szczepionki przeciw grypie zawierają inaktywowane wirusy albo oczyszczone białka wirusa. Nie są w stanie się namnożyć ani wywołać choroby. Po szczepieniu mogą pojawić się łagodne odczyny, takie jak bolesność ramienia, gorsze samopoczucie czy nieco podwyższona temperatura, ale to nie jest grypa, tylko odczyn po szczepieniu. Jego brak też nie znaczy, że szczepionka nie zadziałała.

Szczepiłem się w zeszłym roku, po co znowu?

Bo wirus grypy stale się zmienia, a skład szczepionki jest co roku aktualizowany pod kątem wirusów, które właśnie krążą. Do tego ochrona po szczepieniu słabnie z czasem i utrzymuje się mniej więcej przez jeden sezon. Zeszłoroczna szczepionka nie zapewni Ci więc dobrej ochrony na ten sezon.

Nie wystarczy witamina C zamiast szczepionki?

Nie. Witamina C nie zastępuje szczepienia, a według PZH nie ma wpływu na przebieg infekcji. Dbać o dietę oczywiście warto, ale to nie jest ochrona przed grypą.

A jak już złapię grypę, wezmę Tamiflu i będzie po sprawie?

Nie tak. Tamiflu (oseltamiwir) może skrócić chorobę, jeśli włączy się go krótko po pierwszych objawach, ale nie zastępuje szczepienia i nie buduje odporności na resztę sezonu, więc po zakończeniu kuracji nie chroni przed kolejnym zachorowaniem. Podobnie z antybiotykiem: działa na bakterie, a nie na wirusa grypy, więc na grypę nie pomoże, a wzięty na wszelki wypadek potrafi zaszkodzić. Lek to gaśnica: przydaje się, kiedy pożar już wybuchł. Szczepienie zmniejsza szansę, że pożar w ogóle wybuchnie, a jeśli już wybuchnie, pomaga przejść przez niego lżej.

Podsumowanie

Szczepienie przeciw grypie to jedna z najprostszych rzeczy, jakie możesz zrobić dla swojego zdrowia przed sezonem 2026/2027. Zwykle jeden zastrzyk raz w roku, jesienią, realnie zmniejsza ryzyko ciężkiego przebiegu i powikłań, a dla wielu osób jest w dodatku bezpłatny. Dzieci, seniorzy, kobiety w ciąży i osoby przewlekle chore zyskują najwięcej, ale skorzystać może praktycznie każdy. Jeśli chcesz zaszczepić się przeciw grypie w Szczecinie lub okolicy, umów się w najbliższej przychodni Balticmed, a przy okazji zapytaj lekarza o wszystko, co chcesz wiedzieć. Najlepszy moment to teraz, zanim zacznie się sezon.

Bibliografia i źródła:

• Narodowy Instytut Zdrowia Publicznego PZH, serwis Szczepienia.Info: zasady kwalifikacji i schemat dawkowania u dzieci (kiedy dziecko poniżej 9. roku życia potrzebuje dwóch dawek, a kiedy wystarcza jedna). https://szczepienia.pzh.gov.pl/faq/jakie-zasady-nalezy-zachowac-przy-szczepieniu-dzieci-przeciw-grypie/
• Obwieszczenie Ministra Zdrowia z 17 czerwca 2026 r. w sprawie wykazu refundowanych leków, środków spożywczych specjalnego przeznaczenia żywieniowego oraz wyrobów medycznych, w mocy od 1 lipca 2026 r. (Dz. Urz. Min. Zdrow. 2026, poz. 46, sprostowanie poz. 48) – podstawa aktualnych zasad refundacji i dopłat. https://www.gov.pl/web/zdrowie/obwieszczenie-ministra-zdrowia-z-dnia-17-czerwca-2026-r-w-sprawie-wykazu-refundowanych-lekow-srodkow-spozywczych-specjalnego-przeznaczenia-zywieniowego-oraz-wyrobow-medycznych-na-1-lipca-2026-r
• Agencja Oceny Technologii Medycznych i Taryfikacji (AOTMiT): rekomendacje nr 52/2026 (Vaxigrip), 62/2026 (Influvac) i 53/2026 (Efluelda) – potwierdzenie trójwalentnego składu i nowego nazewnictwa preparatów bez dopisku „Tetra” na sezon 2026/2027. https://bip.aotm.gov.pl/
• Światowa Organizacja Zdrowia (WHO): zalecenia dotyczące składu szczepionek przeciw grypie na sezon 2026/2027 dla półkuli północnej (27.02.2026). https://www.who.int/news/item/27-02-2026-recommendations-for-influenza-vaccine-composition-for-the-2026-2027-northern-hemisphere-season
• Europejska Agencja Leków (EMA): rekomendacje UE dotyczące składu szczepionki przeciw grypie na sezon 2026/2027 (30.03.2026). https://www.ema.europa.eu/en/news/eu-recommendations-2026-2027-seasonal-flu-vaccine-composition
• Europejskie Centrum ds. Zapobiegania i Kontroli Chorób (ECDC): grupy ryzyka ciężkiego przebiegu grypy. https://www.ecdc.europa.eu/en/seasonal-influenza/prevention-and-control/vaccines/risk-groups
• NIZP-PZH: „Fakty i mity na temat grypy”. https://www.pzh.gov.pl/fakty-i-mity-na-temat-grypy/